28-07-2026 / 19.35 uur
UTRECHT – ProRail neemt extra maatregelen om het spoor beter bestand te maken tegen langdurig winterweer. Dat gebeurt naar aanleiding van een uitgebreide evaluatie van de winterperiode in januari 2026, toen sneeuw, ijs en aanhoudende vorst op grote schaal voor verstoringen zorgden. Hoewel de spoorbeheerder tevreden is dat de treindienst beter overeind bleef dan tijdens de sneeuwperiode van 2021,

ziet ProRail ook verschillende verbeterpunten.

Begin januari kreeg Nederland te maken met uitzonderlijke winterse omstandigheden. Volgens ProRail was het de eerste keer sinds 2021 (klik hier voor exclusieve beelden van een dieselloc met een sneeuwschuiver op de BetuweRoute) dat het spoor op zo'n grote schaal werd getroffen door sneeuwval en ijsvorming. Mede door de moeilijke omstandigheden kreeg de treindienst begin 2026 rake klappen te verwerken. Zo werd gedurende een aantal dagen de treindienstregeling gehalveerd. Naast de vele bevroren wissels was men aan de oostkant van Amsterdam Centraal vergeten de wisselverwarming aan te zetten waardoor het spoor daar dagen niet bruikbaar was. Daarnaast kampte NS dinsdagochtend 6 januari met een IT-storing waardoor tot 10 uur helemaal geen treinen reden. Daarna kwam de treindiestregeling maar moeizaam weer opgang.

De chaos was het grootst rond 5 - 8 januari 2026, met code oranje-weerwaarschuwingen. Reizigers kregen het advies alleen te reizen als het echt noodzakelijk was. Internationale treinen en goederenvervoer hadden ook veel last van het winterweer. De punctualiteit lag volgens ProRail desondanks in 2026 wel hoger dan vijf jaar geleden.

Uit de evaluatie van ProRail blijkt echter dat langdurig winterweer verschillende kwetsbaarheden in het spoorsysteem blootlegt. Zo kwamen problemen aan het licht bij de werking en het onderhoud van wisselverwarming. Ook de operationele besluitvorming, de informatievoorziening aan reizigers en de samenwerking tussen de verschillende spoorpartijen kunnen volgens ProRail verder worden verbeterd.

Daarnaast concludeert de spoorbeheerder dat verstoringen elkaar tijdens extreem winterweer kunnen versterken. Wanneer tegelijkertijd de infrastructuur, de logistieke processen en de dagelijkse operatie onder druk komen te staan, kunnen relatief kleine problemen zich snel ontwikkelen tot grotere verstoringen.

Om de gevolgen van toekomstige winters te beperken, worden de komende maanden op meerdere fronten verbeteringen doorgevoerd. Zo wordt de wisselverwarming op belangrijke spoorcorridors aangepast en krijgen de besluitvormingsprocessen tijdens winterse omstandigheden een andere inrichting. Ook investeert ProRail in betere informatievoorziening en extra operationele ondersteuning. Een deel van de verbetermaatregelen vergt meer voorbereiding en wordt pas in 2027 of later uitgevoerd.

Volgens ProRail is het niet realistisch om het Nederlandse spoor volledig bestand te maken tegen extreem winterweer. Dergelijke weersomstandigheden komen in Nederland relatief weinig voor en het volledig aanpassen van de spoorinfrastructuur zou volgens de spoorbeheerder zeer hoge investeringen vragen.

Daarom kiest ProRail naar eigen zeggen voor gerichte maatregelen die de grootste bijdrage leveren aan een betrouwbaar, veilig en betaalbaar spoorsysteem. Met de aanvullende verbeteringen wil de spoorbeheerder de impact van toekomstige winterperiodes verder beperken en beter voorbereid zijn op langdurige sneeuw- en vorstperiodes.