12-10-2026 / 20.30 uur
UTRECHT - Jaarlijks overlijden bijna 200 mensen door zelfdoding op het spoor. De gevolgen zijn groot, niet alleen voor nabestaanden, maar ook voor machinisten, hoofdconducteurs en andere spoormedewerkers. Met de nieuwe campagne ‘Levens tot stilstand’ vragen Spoorsector Nederland en 113 aandacht voor de impact van zelfdoding en het voorkomen ervan. Op 14 oktober klinkt daarom in verschillende treinen

een omroepbericht waarin reizigers worden opgeroepen meer naar elkaar om te kijken.

De campagne is een gezamenlijk initiatief van NS, ProRail, Arriva, Keolis en Qbuzz. De organisaties werken al sinds 2010 samen met 113 aan een landelijk programma om zelfdoding op het spoor te voorkomen. Met ‘Levens tot stilstand’ treden zij voor het eerst gezamenlijk naar buiten met een campagne die nadrukkelijk aandacht vraagt voor dit maatschappelijke probleem.

De campagne bestaat uit een film, persoonlijke verhalen van ervaringsdeskundigen, nabestaanden en spoorwegmedewerkers en aanvullende online informatie. Daarmee willen de initiatiefnemers mensen aanmoedigen om signalen van psychische nood te herkennen, het gesprek aan te gaan en hulp te zoeken.

‘Het hoort er niet zomaar bij’
Een van de spoormedewerkers die zijn verhaal deelt, is machinist Jan. Hij verzet zich tegen het idee dat zelfdodingen op het spoor als een vanzelfsprekend onderdeel van het werk moeten worden geaccepteerd.

“Ik geloof nooit dat we mogen zeggen met elkaar: het hoort er nu eenmaal bij. Dat kan niet waar zijn”, vertelt hij.

Zijn verhaal maakt duidelijk dat de gevolgen van een zelfdoding niet ophouden wanneer een incident voorbij is. Voor betrokken spoormedewerkers kan de gebeurtenis nog jarenlang een grote emotionele impact hebben.

Jaarlijks overlijden bijna 200 mensen door zelfdoding op het spoor. Ongeveer een derde van hen is jonger dan 30 jaar. De gevolgen raken bovendien veel meer mensen dan alleen de slachtoffers en hun directe omgeving.

Gemiddeld 135 mensen geraakt
Bij iedere zelfdoding worden gemiddeld zo’n 135 mensen geraakt. Dat zijn onder anderen familieleden en vrienden die een dierbare verliezen, maar ook medewerkers die tijdens hun werk met het incident worden geconfronteerd.

Machinisten en hoofdconducteurs kunnen direct betrokken zijn. Daarnaast krijgen medewerkers van incidentenbestrijding, Veiligheid en Services en de meldkamer met de gevolgen te maken.

Voor veel van deze medewerkers blijft een incident lang in het geheugen hangen. De campagne wil daarom niet alleen aandacht vragen voor de persoonlijke gevolgen, maar ook duidelijk maken dat zelfdoding op het spoor nooit als iets normaals mag worden beschouwd.

Samenwerking met 113 bestaat al sinds 2010
De spoorsector werkt al ruim vijftien jaar samen met 113 aan suïcidepreventie. In die periode zijn verschillende maatregelen genomen om zelfdoding op en langs het spoor te voorkomen. Daarbij gaat het onder meer om fysieke maatregelen, zoals camera’s en hekken, maar ook om het trainen van spoorwegmedewerkers.

Door trainingen leren medewerkers signalen te herkennen en mensen met suïcidale gedachten aan te spreken. Met de campagne ‘Levens tot stilstand’ zetten NS, ProRail, Arriva, Keolis en Qbuzz nu gezamenlijk een volgende stap in de communicatie met het publiek.

Campagnefilm en persoonlijke verhalen
Een belangrijk onderdeel van de campagne is een film over een jongvolwassene die worstelt met zware gedachten. De film laat zien hoe belangrijk het kan zijn wanneer iemand opmerkt dat het niet goed gaat en contact zoekt. Praten en hulp zoeken kunnen iemand perspectief bieden op een moment waarop de toekomst uitzichtloos lijkt.

De muziek voor de campagnefilm is speciaal gecomponeerd en geproduceerd door Jack $hirak.

Naast de film zijn er persoonlijke verhalen van ervaringsdeskundigen, nabestaanden en spoormedewerkers. Zij vertellen over hun ervaringen en leggen uit waarom het voorkomen van nieuwe zelfdodingen zo belangrijk is. Aanvullende online content moet mensen helpen signalen van psychische nood te herkennen en deze bespreekbaar te maken.

De campagne heeft nadrukkelijk een hoopvolle boodschap: ook wanneer iemand het gevoel heeft geen uitweg meer te zien, kan het weer beter gaan. Er zijn mensen die willen luisteren en helpen.

Omroepbericht in treinen op 14 oktober
Ook treinreizigers worden bij de campagne betrokken. Op 14 oktober klinkt in verschillende treinen een omroepbericht waarin reizigers worden opgeroepen om meer naar elkaar om te kijken.

Daarmee willen de initiatiefnemers mensen eraan herinneren dat een gesprek verschil kan maken. Wie merkt dat het niet goed gaat met iemand, kan vragen hoe het werkelijk met die persoon gaat en ruimte bieden om over gevoelens en problemen te praten.

De campagne benadrukt dat mensen er niet alleen voor hoeven te staan en dat het belangrijk is om zorgen serieus te nemen. Wie zelf met suïcidale gedachten worstelt of zich zorgen maakt over iemand anders, kan terecht bij 113 Zelfmoordpreventie.

Meer informatie over de campagne, de film en de persoonlijke verhalen is te vinden op Levenstotstilstand.nl.

Hulp nodig? Denk je aan zelfdoding, of maak je je zorgen om iemand? Praten helpt. Bel gratis en anoniem, dag en nacht, naar 113 of 0800-0113. Chatten kan via 113.nl.