SME 86 (gebouwd in 1917)

Werkspoor bouwde vijftien rijtuigen voor Staatsmijn Emma, rijtuig SME 86 werd in 1917 geleverd. De serie rijtuigen was voorzien van langsbanken. De rijtuigen werden gebruikt om mijnwerkers tussen de stations en de mijnen te vervoeren. In 1923 nam de Nederlandsche Spoorwegen het rijtuig over en gaf het het nummer CI290. Later vernummerde NS het rijtuig naar C290. De laatste rijtuigen van de serie werden in 1965 bij het Staatsmijn Emma buitendienst gesteld. Op het laatst werden ze gebruikt voor het rijden van een excursietrein. Bij NS werd de C290 donkergroen geschilderd. Tot in 1930 werd het rijtuig door NS in de reizigersdienst op lokaalspoorlijnen ingezet. In dat jaar werd de C290 verbouwd tot een bovenleidingmontagewagen en droeg hij het nummer NS 157790 en later NS 165052. Als bovenleidingmontagewagen kreeg het rijtuig samen met enkele soortgenoten montageplatformen op hun dak. Hier konden de baanwerkers op staan en aan de bovenleiding werken. De NS 165052 werd tot 1969 door NS ingezet als bovenleidingmontagewagen.

Op 23 mei 1968 reed de Tramweg-Stichting met de locomotieven 18 en 30 en een aantal Blokkendoos-rijtuigen de eerste toeristische stoomtram tussen Hoorn en Medemblik. In 1969 kocht de Tramweg-Stichting haar eerste eigen rijtuigen voor de stoomtrams naar Medemblik. De HSM C 905 (die dienstdeed als begeleidingswagen) en de Staatsmijnen Emma 86 (die dienstdeed als bovenleidingsmontagewagen) werden van NS overgenomen. Beide rijtuigen werden weer geschikt gemaakt voor het vervoeren van reizigers, hoewel ze hun historische uiterlijk nog niet terugkregen. De HSM C 905 was bruin en de SME 86 donkergrijs. Doordat de activiteiten tussen Hoorn en Medemblik voor de Tramweg-Stichting te groot werden, richtte zij op 12 december 1973 de Museumstoomtram Hoorn - Medemblik (SHM) op. Het museummaterieel dat tussen Hoorn en Medemblik reed, werd door de SHM overgenomen. Na de komst van de Oostenrijkse rijtuigen naar de Museumstoomtram in 1975 kreeg de NS C290 dezelfde crème-rode huisstijl als de Oostenrijkers.

In 1998 restaureerde de Museumstoomtram Hoorn - Medemblik de C290 naar de toestand zoals het in 1926 heeft gereden als NS C290. Het rijtuig kreeg de donkergroene NS-kleur. Vanaf 2006 werden de Oostenrijkers donkergroen geschilderd om de tien rijtuigen beter in de collectie te laten passen. In 2018 werd de NS C290 weer gerestaureerd en werd ze teruggebracht naar haar afleveringstoestand. Hierbij kreeg het rijtuig ook weer het nummer SME 86. Hoewel de SME 86 vroeger langsbanken had, heeft de SHM er voor gekozen om ex-Blokkendoos banken in het rijtuig te plaatsen.

De SME 86 heeft vanwege haar cultuurhistorische waarde de hoogste A-status toegekend gekregen binnen het Nationaal Register Mobiel Erfgoed.